د کرونا ویروس څخه د ځان ساتلو طريقه

چین هېواد کې د کرونا ویروس د پیدا کېدلو له امله د مړو شمېر آن تر ۲۳۰۰ سوه پورې ورسېد او له بده مرغه چې دغه ویروس د افغانستان ګاونډي هېواد ایران ته د رارسېدو سره سم د افعانستان هرات ولایت ته هم راورسېد.

د افغانستان د عامې روغتیا وزارت هم خبر ورکړ چې په هرات ولایت کې د کرونا په ویرس درې تنه افغانان هم اخته شوي دي، د دغې ټکان ورکوونکي خبر په خپریدا سره سم ګڼو افغانانو خواشیني ښودلې ده، خو مونږ تاسې ته د احتیاط په خاطر هغه څو ټکي در په ګوته کوو چې په کرونا ویروس د اخته کېدا او د خپریدو مخه نیسي چې تاسې یې باید مراعت کړئ.

۱- که چېرې غواړئ د کرونا په وژونکې ناروغۍ باندې اخته نه شئ، نو تاسې هره ورځ په اوبو او صابون باندې خپل لاسونه بیا بیا پریمنځئ.

۲- دغه راز د ټوخي او پرنجي پر مهال پزه په ماسک، دستمال، څادر او یاهم په لاس وپوښئ.

۳- له هغو کسانو څخه ځان لېرې وساتئ چې په زکام او یاهم ریزش باندې اخته وي، هغوی ته هم مشورې ورکړئ چې د زکام او ریزش ناروغي عادي ونه نیسي .

۴- که چېرې تاسې په تبې، ټوخي، سالنډي او یاهم زکام اخته یاست لومړی ډاکټر ته ولاړ شئ له روغتون نه بېرته د تګ پرمهال د کورنیو غړو څخه بېل په یوې خونه کې تر هغې اوسئ څو پورې چې جوړ شوي نه یاستئ.

۵- تاسې نور د هګیو او غوښې خوړلو څخه لاس واخلئ، که چېرې له کرونا ویروس بچ کېدل غواړئ له دغې دواړو خوړو پر ځای تازه ترکاري وخورئ، څو مو روغتیا ته ګټه ورسوي او بدن مو قوي کړي.

۶- هغوی چې په کورونو کې څاروي لري، یاهم د څاریو پلورلو کاروبار کوي له خپلو څاریو سره د ماسک، موضو، د سکشو بغیر مه کېنئ.

۷- که چېرې سفر پر مهال یاستئ ضرور مو د ناروغۍ نښې نښانې د الوتکې مسولینو ته ووایئ، یاهم که په کومه سیمه کې یاستئ ناروغي مو مه پټوئ نېغ په نېغ روغتون ته ولاړ شئ.

یادونه که چېرې د کرونا ویروس څخه د ځان او کورنۍ د غړو ژوند ژغورل غواړئ نو په دې ترتیب دا پورته لارې چارې په ځان عملي کړئs\s;.

خندا جسمي، ذهني او ټولینزې ګټې لري

خندا د ژوند مالګه ده. په ټولیزه توګه خندا یوه کس ته د زړه سکون او موقتي آرامتیا ور بښلای شي، خو تر هغه ځایه خندېدل ښه وي چې انسان د خدای له یاده ونه باسي او منحرف نه شي. سره له دې خندا هم روح او هم فزیک ته ګټه لري. اړیکې مو سره ټینګوي او د ژورو ملګرتیاوو لامل هم کېدای شي. کله چې موږ یو کس ووینو چې خاندي، همداسې خدایي موږ ته هم خندا راشي، دا یې لومړنی اغېز دی چې پر لیدونکي یې ښندي. د خندا په اړه یو ښکلی پښتو بیت هم درته وایم:

څوک دې ماته ووایي څرنګه شیدا شي څوک

څوک چې چاته وخاندي، ولې په خندا شي څوک

خندا تر بهرنیو اغېزو سربېره د انسان په درون او پر دننه حالت هم تاثیر کوي. خندا ځینې ګټې لري چې په دې لیکنه کې به یې راسره ولولئ.

په ټولیزه توګه خندا د روغتیا لامل کېږي:

د ټول ځان د ارامتیا لامل کېږي. تر خندا وروسته لږ تر لږه (۴۵) دقیقې د وجود ټول عضلات استراحت غوندې وي؛

د بدن دفاعي سیسټم پیاوړی کوي. د مکروب پر وړاندې مو وجود غښتلی کوي. د اضطراب هورمون تولید کموي؛

اندورفین هورمون تولیدوي چې په ټول وجود کې د ارامتیا لامل کېږي؛

 د وینو د رګونو د ښه کار کولو لامل هم کېږي چې د زړه د حملو او ناروغیو مخه ډب کوي؛

غوسه خو بالکل کنټرولوي او کموي یې. هر وخت چې کومې ستونزې سره مخ شوئ او رواني حالت یې درخراب کړ، یوازې همدومره وکړئ چې پر هغه ستونزه ملنډې ووهئ او وخاندئ. سمدستي مو اراموي او ټوله اندېښنه مو راکموي؛

عمر اوږدوي. څېړونکو په ډاګه کړې، هغه کسان چې ډېر خاندي یا هسې شوخ طبعه دي، تر بړوسو او ارامو خلکو ډېر ژوند کوي.

جسمي ګټې یې:

-د وجود دفاعي سیسټم پیاوړی کوي؛

د اضطراب هورمون کموي؛

د وجود د عضلاتو د استراحت یا دمې لامل کېږي؛

د زړه د ناروغیو مخه نیسي.

ذهني ګټې یې:

د ژوند خوند ډېروي؛

د اندېښنو کمښت لامل کېږي؛

پر اضطراب او وېرې د برلاسۍ لامل ګرځي؛

روحي یا اروایي حالت ښه کوي.

ټولنیزې ګټې یې:

له نورو خلکو سره د اړیکو ټینګوولو لاره هواروي؛

د ځان پر لور د نورو راکاږل یې بله ګټه ده؛

د تشویش، ربړو او ځینو ستونزو مخه نیسي؛

په ډلو کې د اوسېدلو ښه لاره ده.

د ذهن د ارامتیا او خندا تر مینځ اړیکه:

کله چې خاندئ نشئ کولی همغه دم غوسه یا اندېښمن هم واوسئ، نو د وېرې او غوسې مخه ډب کوي. پر ستونزو ستاسو د برلاسۍ احساس قوي کوي او داسې فکر نه کوئ چې ګېني دا ستونزې به تاسو پخپل ځان کې ډوب کړي. که هېڅ د خندا چل نه درتله، کومیډي فیلمونه او ویډیوګانې وګورئ. دا هم اړینه نه ده چې یوازې همدا کار وکړئ، د ملګرو په ډله کې اوسېدل او هغوی سره بنډار کول، هرومرو خنداوې لري. له هماغه ماشومتوبه زموږ په وجود کې فطرتاً خندا اغږل شوې. ښایي پام مو کړی وي چې ماشوم د ژوند په لومړنیو اونیو کې نرم نرم خاندي، لږ وخت وروسته یې دا خندا غږ پیدا کوي او ښه کړس کړس خاندي. ورو ورو د خندا چل ښه سم زده کوي. که مو له دیني او مذهبي پلوه په لوړ غږ خندېدل نه وي خوښ، مازې موسکا خو کولی شئ.

موسکا د خندا لپاره یوه ښه مقدمه ده. له دیني پلوه هم کومه ستونزه نه لري. او هره هغه څېره چې موسکه وي، خدایي داسې عجیبه خوږلني پکې وي او انسان ته جذابه ښکاري. هره هغه خبره یا کړنه چې ستاسو او د خندا ترمنځ واټن جوړوي، ایسته یې کړئ او بیخي یې کیسه کې مه کېږئ. ژوند خپلې هسکې ټیټې لري، خو تاسو خپل ژوند ته په هر حالت کېورموسک شئ چې هغه هم دروخاندي.

له ټولو ګټو سره د خندا بله ګټه دا ده چې سړی ځاون ساتي او پوستکی خرابېدو ته نه پرېږدي، ځکه چې له دننه انسان جوړ وي، هورمونونه سم فعالیت کوي، دفاعي سیسټم روغ وي، نو خامخا په ظاهري بڼه هم اغېز ښندي.

وېښتان په څوډوله دي

وېښتان درې ډوله دي

لانګو هغه ویښته دي چې په جنیني پړاو کې پر بدن پیدا کېږي

نازک او ګڼ وېښتان چې په ماشومتوب کې تر زېږون وروسته ټول ځان پوښي.

ترمینال ویښته چې ډبل او تېز رنګ لري. پر سر، ږیره، لاسونو، پښو او پټو ځایونو راخېژي.

بېلابېل فولیکولونه بېلابېل ویښته جوړولای شي. دا هم کېدای شي چې ویښته له یوه فولیکوله جوړ وي، خو د وخت په تېرېدا یې د هورمونونو د اغېز له امله خپله بڼه بدله کړې وي.

په ژویو کې ځینې وېښتان حسي دنده لري، خو انسانانو کې دا ډول نشته. په انسانانو کې د تایلوټریک په نامه ځینې ویښته شته چې د نس یا خېټې پر سر وي او حسي دنده هم لري. د وېښتانو د فولیکولونو شمېر په ټول ځان کې پینځه میلیونه دي. دا شمېر په ټولو انسانانو کې یو ډول وي، آن د ښځینه او نارینه وو فولیکولونه هم کم و ډېر نه دي. تر ځینو ژویو د انسانانو ویښتان ډېر دي، خو دا چې لږ برېښي د دې لپاره چې ډېری وېښته یې اوږدېږي او ډبلېږي نه.

په ټولو انسانانو کې وېښتان د فعالیت او دمې یا استراحت پړاو لري. هغه پړاو چې ویښته وده پکې کوي اناژن نومېږي. استراحت چې پکې کوي، هغې ته تلوژن وایي. د دې دواړو ترمنځ لېږدونکي پړاو ته کاتاژن وایي. اناژن د سر ویښتو کې ډېره وي. دا پړاو په ځینو کې توپیر کوي، ځکه خو د ځینو کسانو ویښته ګڼ او د ځینو رنګړي وي. کاتاژن په سر کې دوې اونۍ او تلوژن درې میاشتې نیسي. تر هغې وروسته بیاځلي اناژن پیلېږي.

په سر کې د فولیکولونو شمېر سل زره دی. یوه سلنه یې د کاتاژن پړاو کې وي، اتیا تر نوي په اناژن او لس تر شلو په تلوژن کې وي. که د اناژن مرحله زر ورځې وګڼو، نو د ورځې سل وېښتان تویېږي او پر ځای یې نور وېښتان شنه کېږي. که تر بلوغ وروسته مو د ورځې تر سلو لږ وېښتان تویېدل، عادي دي. که چېرې تر سلو یا یونیم سلو ډېر وو، ښه به وي چې د همدې برخې متخصص ته ورشئ.

د ویښتو څرنګوالی او اندازه یې تر جنیټیکي لاملونو توپیر کوي. په جاپانیانو کې ویښتان شخ شخ وي. افریقایانو کې ګڼ او توني شکله وي. موږ غوندې خلکو کې لکه افغانیان او ایرانیان بیا، هم ښوی وېښتان شته هم ګڼ او توني.

جالبه دا ده چې د مېرمنو وېښتان تر نارینه وو ډبل او په تندي کې تر هغوی وړاندې د مخ پر لوري راخېژي. تر بلوغ مخکې تر هلکانو د سر ویښته ژر وده کوي او تر بلوغ وروسته د نجونو. که د جنسیت خبره مطرح نه کړو, د وېښتانو د چټکې ودې پړاو تر پنځوسو یا اویا کلنۍ دی.

د وېښتانو پر وده هورمونونه خپل اغېز ښندي. سټروژن د ودې د چټکوالی کموي او ټایرویېد یې وده چټکوي. د ویښتو توږل او د سر ګنجی کول د ودې د تېزوالي لامل نه کېږي. په انسان رنګي دانې میلانین دي چې میلانوسیت یې تولیدوي او دا د ویښتو په بېخ یانې پیاز کې دي. د رنګ څرنګوالی د میلانین په جوړښت پورې اړه لري. میلانین دوه ډوله دی. هغه چې تور او قهوه یي رنګ جوړوي یومیلانین دی او هغه چې د ژېړ یا سره رنګ ترمنځ رنګ جوړوي فیومیلانین نومېږي. که میلانین ونه لري، هغه وېښتان سپین ښکاري. د وجود ټولو ویښتانو کې د بڼو ویښته تېز رنګ لري.

د یوه کس د وښتانو رنګ ټاکل په جنیټیک پورې اړه لري. ځینې هورمونونه هم اغېز لري، لکه استروژن، پروژسټرون او د میلانوسیت تحریکوونکي هورمونونه. د همدې لپاره د باردارۍ پر مهال د ښځو د ویښتو رنګ یو څه پوخ ښکاري.

دخوشاله جوړو لس عادتونه

تاسو هم په خپلې شاوخوا کې نېکمرغه جوړې لرئ، چې تازه یې واده کړی وي او داسې ښکاري، چې له یو بل سره د اوسېدلو له هرې شېبې څخه خوند اخلي؟ څنګه امکان لري، چې له یو بل سره د ډېرې مودې ژوندکولو وروسته او هغه فشار او سټرس، چې ورځنی ژوند او کورني مسایل یې په انسان باندې واردوي، هغوی وکولای شي خپله اړیکه د لومړیو ورځو په څېر ښه وساتي؟ د دې لیکنې په دوام د نېکمرغه جوړو په لسو عادتونو باندې رڼا اچول کېږي.

په هم مهالې توګه او په ګډه خوب ځای ته ځي

په یاد مو دي چې د واده په لومړیو کې هېڅکله وروسته له دې چې د ژوند شریک مو خوب ځای ته تله، تاسو د ټلویزیون نندارې ته نه کېناستئ؟ دا چاره د ګډ ژوند د دوام لپاره ډېر زیات ارزښت لري. کله چې په ګډه خوب ځای ته ځئ، حتا که جنسي اړیکه هم ونه لرئ، نو په دې باندې ډاډمن کېږئ، چې د یو بل ترڅنګ یاست. له یو بل سره ویده کېدل د دې ښکارندویي کوي، چې له یو بل څخه خوښ او راضي یاست.

لېوالتیاوې پیدا کوي

ډېره زیاته مهمه ده، چې په ګډه د یوه کار له ترسره کولو څخه خوند واخلئ. په ډاډ سره ویلی شم، چې تاسو د یو بل له ټولو بوختیاوو څخه خوند نه اخلئ، دا چې د خپل ځان او خپلو بوختیاوو لپاره وخت په پام کې ونیسئ، د اړیکې لپاره کولای شي ډېر ګټور تمام شي، خو باید داسې فعالیتونه پیدا کړئ، چې تاسو دواړه د یوې جوړې په توګه له ترسره کولو څخه یې خوند واخلئ، د رسټورانټونو له ازمویلو څخه نیولې د سریالونو تر ننداره کولو پورې، چې ستاسو دواړو خوښېږي، هرڅه چې ستاسو دواړو لپاره په زړه پورې وي، نو ترسره یې کړئ.

یو بل لمس کوي

کوچني کارونه لکه دا چې د یو بل لاس ونیسئ، یو بل په غېږ کې ونیسئ او د یو بل په اوږو باندې لاس واچوئ، ستاسو ترمنځ د نږدې والي احساس زیاتوي او د بریالي ګډ ژوند یو له مهمو لاملونو څخه ګڼل کېږي. کله چې کلونه د یو بل ترڅنګ واوسئ، په ډېرې آسانۍ سره کېدلای شي، ستاسو ترمنځ صمیمیت او نږدې والی له منځه لاړ شي. کله چې لاس په لاس په سړک باندې قدم وهئ، یو بل او دغه راز نورو ته دا پیغام ورکوئ، چې تاسو نېکمرغه یاست.

په یو بل باندې بېځایه نه غوسه کېږي

نېکمرغه جوړې، کوم مثبت کارونه، چې د ژوند شریک یې ترسره کوي، پرې ټینګار کوي او ستایي یې. هغوی د تل د یو بل له تېروتنو څخه یادونه نه کوي، غوسه کېږي نه او په یو بل باندې نیوکه نه کوي. که کوم څه تاسو ډېر ځوروي، نو په اړه یې د خپل ژوند له شریک سره خبرې وکړئ، خو دا چې وغواړئ تل د هر کوچني څیز لپاره غوسه شئ، اصلاً ښه کار نه دی او ستاسو خواشیني کول، د مقابل لوري لپاره مو خپل ارزښت له لاسه ورکوي.

د خدای پامانۍ پرمهال د یو بل ښکلول او د درسره  مینه لرل ویل نه هېروي

د ځینو کوچنیو او تکراري کارونو ترسره کول، ښایي د ځینو کسانو لپاره بې خوند او بېځایه وي، خو ډېر زیات ضروري دي. سهار مخکې تر دې، چې دندې او کار ته لاړ شئ، یو بل ښکل کړئ او یو بل ته ووایئ، چې درسره مینه لرم او له غرمې وروسته هم له یوې اوږدې کاري ورځې وروسته همدا کار ترسره کړئ؛ دا کار په ډېرې مینې او لېوالتیا سره ترسره کړئ او وبه وینئ، چې د دې کار په ترسره کولو او د احساساتو په شریکولو، له یوبل سره ډېره مینه او لېوالتیا پیدا کوئ. کله چې خپله ورځ په مثبت کار سره پیل کړئ، نو ښه ورځ به په مخکې ولرئ.

یو بل نه هېروي

آیا داسې کېدای شي، چې هغه کس هېر کړئ، کوم چې هره ورځ ورسره ژوند کوئ؟! هو دا پېښه په ډېرې آسانۍ سره رامنځته کېږي، زموږ په لېونۍ نړۍ کې، په ډېرې آسانۍ ورځنۍ بوختیاوې د دې سبب ګرځي، چې یو بل سره هېر کړو. په یاد مو دي، چې د واده په لومړیو ورځو کې د یو بل له لیدلو سره مو څومره مینه او لېوالتیا لرله؟ اوس څه څیز د دې احساس مخه نیولې ده؟ د یو بل لپاره وخت په پام کې ونیسئ او د خپل مقابل لوري د خوشاله کولو لپاره که هرڅومره کوچنی کار هم وي، نو ترسره یې کړئ. د الله (ج) ډېر شکرونه پرځای کړئ، چې له یو چا سره مینه لرئ او هغه هم له تاسو سره مینه لري.

له یوبل سره بهر وځي

له یو بل سره ژمنه کول ډېره اړینه ده، لکه د کوژدې د دوران په څېر له کوره بهر له یو بل سره د لیدلو ژمنه وکړئ او د ټولې شپې لپاره پروګرام جوړ کړئ، دا کار د دې سبب ګرځي، چې د اړیکې د ښې کېدو او د یو بل له ملتیا څخه د خوند اخیستلو لپاره هڅه وکړئ، که له نظره مو دا کار خندونکی راشي، دا چې په ځان باندې پام کوئ او له کوره بهر د خپل ژوند له شریک سره د لیدلو ژمنه وکړئ، ستاسو اړیکه پیاوړې کوي او په تاسو کې د نېکمرغۍ احساس را ژوندی کوي. کله چې د خپلې مینې د اور د ژوندي ساتلو لپاره هڅه وکړئ، نو د نېکمرغۍ په لاره کې ګام پورته کوئ.

هغوی د یو بل له ملتیا څخه خوند اخلي

دا چې له یوبل سره د رښتینو، واقعي او صمیمي دوستانو په څېر واوسئ، ډېرې زیاتې هڅه ته اړتیا لري، کله چې دومره زیات یو د بل ترڅنګ اوسېدلي یاست، چې داسې احساس کوئ ټول عمر مو یو د بل ترڅنګ تېر کړی دی، په ډېرې آسانۍ د یو بل حضور نالیدلی نیسئ. د خپلو لېوالتیاوو، د هغو پېښو په اړه، چې د ورځې په اوږدو کې ورسره مخامخ کېږئ او هغه کسان، چې پېژنئ یا بل هر څیز چې له خپل ښه دوست سره ورباندې بحث کوئ، له یو بل سره پرې خبرې وکړئ.

له تکرار څخه تښتي

ستاسو اړیکه نباید د یوه تنظیم شوي پروګرام په څېر وي. آیا هره ورځ په یوه ټاکلي ساعت له یو بل سره اړیکه نیسئ؟ هره شپه هماغه تکراري کارونه ترسره کوئ؟ که داسې وي، نو په خپل پروګرام کې بدلون رامنځته کړئ. د یوې جوړې په توګه ستاسو ژوند نباید د وړاند وینې وړ وي. انسان هېڅکله، له هېڅ څیز څخه، چې د یوه بدلون نه منونکي پروګرام په څېر وي، خوند نه شي اخیستی، یو بل په حیرانونکو او په زړه پورې کارونو سره خوشاله کړئ.

هغوی خپل ګرځنده ټیلیفون له ځانه لرې کوي

نېکمرغه جوړې، کله چې د یو بل ترڅنګ وي، نو خپل ګرځنده ټیلیفونونه له ځانه لرې کوي او خپل ټول پام په یو بل باندې متمرکز کوي. هغه پیغامونه، چې په وایبر او واټساپ یې ترلاسه کوي اړین نه دي او د اینسټاګرام انځورونه به هم ونه تښتي. کله چې حواس مو د خپل موبایل خواته وي، یوازې بدن مو د یو بل ترڅنګ دی او له یو بل سره د اوسېدو احساس نه کوئ، د دې لپاره، چې له هغه وخت څخه خوند واخلئ، کوم چې له یو بل سره یاست، نو خپل ګرځنده ټیلیفونونه له ځانه لرې کړئ.

ګلپي خوړل شل روغتيايي ګټې لري

ګلپي د ښو غذايي موادو ترڅنګ ښه روغتيايي تاثيرات هم لري، په ګلپي کې موجود ويټامينونه او منرالونه د انسان د روغتيا لپاره په ځانګړي ډول د زړه او پوستکي لپاره د يادولو وړ دي.

یاده سبزي هم په ګران هېواد افغانستان کې پرېمانه پېدا کېږي، هم يې بيه مناسبه وي، پخول یې ډېر وخت او زحمت نه غواړي، په ډېر کم وخت کې پخېږي او په زړه پورې خوند لري.

د ويټامين سي او پوټاشیم څخه غني ګلپي د نورو روغتيايي ګټو سره سره د کولېسټرولو په کنټرول کې هم درنه ونډه لري، د دې ترڅنګ د ويښتانو د روغتيا لپاره هم د ګلپي ګټه يادولو وړ ده.

په سل ګرامه ګلپي کې ۲۵ کالوري انرژي، ۵ ګرامه کاربون هيدارت، ۲ ګرامه فايبر، ۲ ګرامه پروتين، ۴۲.۲ ملي ګرامه ويټامين سي، ۲۹۹ ملي ګرامه پوټاشیم، ۲۲ ملي ګرامه کيلسيم او ۰.۵ ملي ګرامه اوسپنه شتون لري.

د ګلپي خوړل شل روغتيايي ګټې په لاندې ډول دي

د زړه روغتيا په لوړه کچه ساتي

د کولېسټرولو سويه نورمال ساتي

د بدن دفاعي سيسټم قوي کوي

د امېدواره مېرمنو د ماشوم وده چټکوي

د کيلسيم ذخیره ګلپي هډوکي قوي کوي

د سترګو روغتيا ته ګټه لري.

پکې د موجود زينکو په واسطه د زخمونو د زر جوړېدو سبب کېږي

د نويو حجرو په جوړولو کې مرسته کوي

د وزن په کمولو کې مرسته کوي

په ګلپي کې موجود سوډيم په بدن کې د معاياتو نظم برابروي

د سږو، سينې او مثانې د سرطان مخنيوی کوي

د ويښتانو په روغتيا کې مرسته کوي

د پوستکي په روغتيا کې ګټور تمامېږي

په بدن کې د ذخیره شویو زهري موادو په خروج کې مرسته کوي

عصبي سيسټم قوي کوي

د ‌معدې د زخمونو په جوړېدو کې مرسته کوي

حافظه قوي کوي

د قبضیت مخه نيسي

د مفاصلو درد کموي

د ډېر وخت لپاره مو ماړه ساتي

پاملرنه

په زياته اندازه د ګلپي خوړل مو په معده او کولمو کې ګاز زیاتوي، که له حده زياته يې مسلسل وخورئ، د پښتورګو ډبرې هم جوړولی شي، لنډه دا چې هر څه په مناسبه اندازه خوړل او کول پکار دي.

دروس سره مرسته کونکی افغان نوم افشا شو

هره ورځ ۱۰ تر ۳۰ دقیقو پلی تګ وکړئ او د تګ پر وخت وخاندئ. تر ټولو نه دا ښه لاره د خپګان د لمنځه وړلو لپاره ده.

 هره ورځ حداقل د ۱۰ دقیقو لپاره په یو ارامه ځای کې چې هېڅ غږونه نه وي کېنو.

هېڅکله لږ خوب مه کوئ خپل په ټاکلي کچه هره شپه باید خوب وکړئ.

کله چې هر سهار له خوبه پاڅېږئ، تر ټولو لومړۍ دا باید له ځان سره ووایاست، چې د نن ورځې موخه مې….. دا ده.

تل له دې دریو شیانو سره ژوند وکړئ، ځواک، احساس او شوق.

د ۷۰ کالو څخه ډېر او د ۶ کالو څخه کم عمر سره په ورځ کې خپل وخت تېر کړئ.

ډوډۍ په خپل وخت وخورئ، د مېوو او له سبزیجاتو څخه ډېره ګټه اخلئ، چې وکولای شئ خپل ځان په سمه توګه تغذیه کړئ.

هڅه وکړئ حداقل په ورځ کې د دریو نفرو په خوله خندا راولئ.

خپل ځواک په بېځایه او منفي فکرونو یا هم هغه څه چې ستاسو په واک کې نه دي مه مصرفوئ، د هغه پر ځای په مثبتو اړخونو فکر وکړئ او ترسره یې کړئ.

سهار سم خوراک وکړئ، غرمه منځنۍ او ماښام لږ ډوډۍ وخوړئ.

حتمي نه دي چې په هر بحث یا هر ځای کې ګټونکي شئ، نو د نظرونو اختلافات په ځان ومنه.

خپل ژوند له نورو سره مه مقایسه کوئ، تېر هېر او راتلونکي په اړه فکر وکړئ. هېڅوک ستاسو د غم او خوشحالي مسولیت نه لري، پرته له تاسو خپله.

تل بښنه وکړئ، هر وضعیت څه بد وي څه ښه حتماً یو وخت بدلون مومي.

تل د ښه ملګرو سره په اړیکه کې اوسئ، ځکه د یوازیتوب په وخت کې به یوازې هغوی درسره وي.

هره شپه کله چې ویدېږئ، نو لومړۍ د خپل ورځ لپاره مننه وکړئ.

هره ورځ ۱۵کارونه باید عملي کړو

هره ورځ ۱۰ تر ۳۰ دقیقو پلی تګ وکړئ او د تګ پر وخت وخاندئ. تر ټولو نه دا ښه لاره د خپګان د لمنځه وړلو لپاره ده.

 هره ورځ حداقل د ۱۰ دقیقو لپاره په یو ارامه ځای کې چې هېڅ غږونه نه وي کېنو.

هېڅکله لږ خوب مه کوئ خپل په ټاکلي کچه هره شپه باید خوب وکړئ.

کله چې هر سهار له خوبه پاڅېږئ، تر ټولو لومړۍ دا باید له ځان سره ووایاست، چې د نن ورځې موخه مې….. دا ده.

تل له دې دریو شیانو سره ژوند وکړئ، ځواک، احساس او شوق.

د ۷۰ کالو څخه ډېر او د ۶ کالو څخه کم عمر سره په ورځ کې خپل وخت تېر کړئ.

ډوډۍ په خپل وخت وخورئ، د مېوو او له سبزیجاتو څخه ډېره ګټه اخلئ، چې وکولای شئ خپل ځان په سمه توګه تغذیه کړئ.

هڅه وکړئ حداقل په ورځ کې د دریو نفرو په خوله خندا راولئ.

خپل ځواک په بېځایه او منفي فکرونو یا هم هغه څه چې ستاسو په واک کې نه دي مه مصرفوئ، د هغه پر ځای په مثبتو اړخونو فکر وکړئ او ترسره یې کړئ.

سهار سم خوراک وکړئ، غرمه منځنۍ او ماښام لږ ډوډۍ وخوړئ.

حتمي نه دي چې په هر بحث یا هر ځای کې ګټونکي شئ، نو د نظرونو اختلافات په ځان ومنه.

خپل ژوند له نورو سره مه مقایسه کوئ، تېر هېر او راتلونکي په اړه فکر وکړئ. هېڅوک ستاسو د غم او خوشحالي مسولیت نه لري، پرته له تاسو خپله.

تل بښنه وکړئ، هر وضعیت څه بد وي څه ښه حتماً یو وخت بدلون مومي.

تل د ښه ملګرو سره په اړیکه کې اوسئ، ځکه د یوازیتوب په وخت کې به یوازې هغوی درسره وي.

هره شپه کله چې ویدېږئ، نو لومړۍ د خپل ورځ لپاره مننه وکړئ.

نوکانوکې سپین داغونه یوازې د وېټامینونو د کموالي نښه نه ده

د خوړو او د تغذيې د برخې متخصصې نرګس جوزداني د نوکانو د سپینو داغونو په اړه وايي:

“د نوکانو لاندې د لوکوشینا ناروغي یا د سپینو خطونو رامنځته کېدل، بېلابېل لاملونه لري، چې تر ټولو معمولي یې د نوکانو د سطحې ضربه لیدل دي.”

جوزدانۍ د دغو خطونو د جوړېدلو عواملو ته په اشارې سره وويل:

“آلرژي، حساسیت، د زړه ناروغي، د سږو ستونزې، کیمیاوي درملنه، شکر، د ځیګر سیتوزېت، د تایراید غُدې کم کاري، جلدي ناروغۍ (اګزما) او د معدني موادو د کمښت له امله سپین خطونه جوړېږي.”

جوزدانۍ د معدني موادو د کمښت د اغېز په اړه وايي:

“د وېټامینونو کموالی لکه کلسیم، زېنک او اوسپنه کولای شي وګړو ته د نوکانو د سپینو لکو ستونزه پیدا کړي.”

نوموړې د دې لکو د کمېدلو او لمنځه تلو د حللارې لپاره وویل:

“د نوکانو د سطحې مرطوب ساتل، په تکراري او لنډمهاله توګه د نوکانو رنګ نه کارول، د دې ستونزې د کمېدو لامل کېږي.”

هغې د نوکانو د سطحې د تقويې لپاره مناسبو خوړو ته په اشارې وویل:

“غوره ده پوه شئ چې پروتین او زېنک د غوښې او حبوباتو څخه په بدن کې تر لاسه کېږي او په ورځني ډول مصرف یې د نوکانو د غښتلتیا سره مرسته کوي.”

نوموړې په پای کې زیاته کړه:

“په بدن کې د کلسیم د تامین سرچینه شیدې دي او هر ګیلاس شيدې ۲۴۰ ملي ګرامه کلسیم لري، نو د شیدو په روزانه څښلو سره د بدن د کلسیم تعادل ساتلی شئ.”

اوه خبرې دځان خوښ ساتلولپاره

د خوشحاله ژوند ټېرولولپاره ځینې لارې چارې دي چې دلته یېلوستلئ شئ

 د امریکا د یېل پوهنتون د دماغي زده کړو او روانپوهنې پروفیسوره لوری سانتوس وایي: خوشحالي داسې څه نه ده چې پخپله کېږي، بلکې که موږ یې تمرین وکړو، نو دایې ښه لاره ده.

دا وایي: ساینس ثابته کړې چې د ځان خوشحالول یو ډول خوارۍ ته اړتیا لري دا اسانه کار نه دی، وخت غواړي نو غوړه لاره یې تمرین دی.

ښه خوب انسان خوشحالوي: که تاسو هڅه وکړئ د یوې اونۍ لپاره هره شپه ۸ ساعته خوب وکړئ دا به مو خوشحاله وساتي، ځکه دا نه یوازې ستاسې ستړیا له منځه وړي، بلکې بېرته مو تازه او ځواکمن ساتي.

ژور سوچ: لس دقیقې یوازې او په سوچ کې تېرول ډېره ګټه لري نه دا چې ټوله ورځ په سوچ او خپګان تېره شي، د فکر او سوچ لپاره باید یو ځانګړئ وخت وټاکو، نو کله چې دا لس دقیقې سوچ کوئ، سترګې پټې کړئ او ژوره ساه واخلئ، نو ډېر به مو ارام کړي.

 تل مثبت فکر وکړئ: مثبت فکر مو له غم او خپګان څخه ژغوري او همدا فکر تاسو ته مثبته انرژي درکوي، چې تل خوشحاله اوسئ.

له کورنۍ او ملګرو سره وخت تېر کړئ: تل د هغه خلکو سره وخت ډېر تېر کړئ کوم چې ډېر درباندې ګران وي. څېړنې ښیي هغه خلک چې له کورنۍ او ملګرو سره ډېر وخت تېروي تر یوازې خلکو خوښ وي او د خوښۍ هورمون هم ډېروي.

 هڅه وکړئ چې په اوس کې ژوند وکړئ: نه دا چې د پخوا په هکله په سوچونو کې ډوب واوسئ او یا هم د راتلونکې په هکله فکر وکړئ نو فقد یوازې د اوس په هکله سوچ وکړئ.

 مجازي نړۍ څخه ځان لري کړئ: په مجازي نړۍ کې اوسېدل کېدای شي موږ ته د خوښۍ ناسم احساس راکړي، نو که غواړئ چې په ژوند کې په ریښتني ډول خوشاله واوسئ نو له ټولنیزو رسنیو ځان لرې وساتئ او خلکو سره مخامخ وخت تېر کړئ.

د نورو په هکله فکر کول پرېږدئ، د دې پر ځای چې نورو په هکله فکر کوئ ځان په اړه فکر وکړئ. ځکه د نورو په هکله فکر کول ستاسي ذهن ګډوډوي.

د کرونا وایروس اول ځل پيژندلو واله ډاکټر خپله د دغه وایروس له امله ومړ

کلن ۳۴ کلن ډاکټر ونلیانګ چینایي روغتیا پال، چې د لومړي ځل لپاره د کرونا ویروس خبر ورکړی وو، پخپله د همدې ناروغۍ له امله ساه ورکړه.

نوموړي ډاکټر چې خپله د سترګو متخصص وو، د لومړي ځل لپاره خبر ورکړ، چې سارس ته ورته ویروس ته متوجه شوی دی.

د هغهله لوري د دې خبر تر خپرېدو څلور ورځې وروسته، پولیسو لي د آوازو په خپرولو تورن کړی وو.

لي څو ورځې وړاندې اعلان چې په کرونا ویروس اخته شوې او د جمعې په شپه ناوخته یې د دې ناروغۍ له امله ساه ورکړه.

راپورونه ،چې (بي بي سي) او (سي ان ان) لخوا خپاره شوي وو، ویل شوي د ډسمبر په وروستیو او د جنورۍ په لومړیو کې، د لي ونلیانګ په نوم روغتیاپال چې د وهان په روغتون کې په خدمت بوخت دی، د ناروغانو د معاینې او کتنې پر مهال د سارس ناروغۍ ته ورته نښې ليدلې او خپلو همکارانو ته یې د یو نوي ډول ویروس د خپرېدو خبر ورکړ.

د چین پولیسو لي ته ګواښ کړی وو، چې د دې خبر له خپرولو دې ډډه وکړي، کنه نوموړی به د عامه اذهانو  مغشوش کولو په تور، قانوني چلند سره مخ شي.

ډاکټر لي، چې ۳۴ کلن وو، د آمریکا سي ان ان ته ویلي وو، د تېرې شنبې په ورځ تائید شوه ، چې نوموړی پخپله هم پدي ناروغۍ اخته شوی دی.

اوسمهال د کرونا په ناروغۍ ۲۸۲۰۰ تنو د اخته کېدو او د ۶۱۸ تنو د مړینې خبر ورکړل شوې. دا شمېره په چټکۍ د زیاتېدو په حال کې ده.