شکریه بارکزۍ: د خاوند نه مې په پټ واده خفه یم

شکریه بارکزۍ: د خاوند نه مې په پټ واده خفه یم نوموتې افغان سیاستواله شکریه بارکزۍچې خاوند یې عبدالغفار داويدویم واده کړی، ویلي د مېړه نه په دویم واده نه بلکه په دې خفه یم چې ولې یې واده پټ وکړ،

اغلې بارکزۍ په یوه ځانګړې تلویزوني مرکه کې ویلٍي ، چې دغه ګیله هم د ژوند د ملګرې په حیث نه؛ بلکې د یوې ملګرې په توګه د ژوند ملګري نه لرينوموړې نه غواړي په دې اړه ډېر جزیات ورکړي خو وایي ښه خاوند کې یې نصیب نه و.د هغې په وینا په دې اړه نه غواړي چې ډېر بحث وکړي ، چې ګډ ژوند نه یې راضي که ناراضه وه، خو هغسې د ژوند ملګری چې مور یې درلود، د دې په نصیب نشو،

نوموړې دا هم وايي، چې پرتوقع انسانه نه ده او د ژوند ملګری یې بې نهایته ښه انسان، په بدو حالاتو کې د دې ملګری او ښه دوست و.له دې سره د شکریې په باور، هرڅوک د ګډ ژوند لپاره خپل معیارونه باید ولري .هغې له خپله سوچ د دغو معیارونو جزیات ونه ویل نوموړې د نورو جزیاتو له نه ورکولو پرته په ګډ ژوند کې پر متقابل درناوي هم ټينګار وکړ .هغه خپل ګډ ژوند له عجیبو غریبو پېښو ډک ګڼي او وایي، چې د ژوند ملګري نه یې په دویم واده ګیله صرف د انډیوالۍ ګيله وه،

هغه ویلي په دویم واده کولو نه، په دې خپه ده چې ولې خبره نشوه .د شکریې په وینا، دا وروستۍ څوک وه، چې د غفار داوي له دویم واده څخه خبره شوې ده.شکریه بارکزۍ مخکې په ځینو اوازو کې تورنه شوې وه، چې د ژوند ملګري ته یې د بندي کیدو دسیسه جوړه کړې.خو په دې مرکه کې مېرمن بارکزۍ وویل، چې د ژوند ملګری یې د مافیایي اقتصاد د دسیسې قرباني شوی.

د بارکزۍ په وینا عبدالغفار داوی چې یو مشهور تجار و، څه باندې درې کاله مخکې د اداري فساد په تور په څرخي پله زندان کې بندي کړل شو.د دې په خبره، په دې بندي کیدو کې سیاستوالو او مافیا دواړو غفار ته لاس یو کړی و.وایي د داوي له بندي کیدو وروسته یې یو ځل جمهور ریس غني ته زنګ ووهه، خو وروسته یې هیچا سره په دې اړه بحث ونکړ .د شکریې بارکزۍ په خبره دې غوښتل چې دغه موضوع رسنیزه کړي او د ژوند ملګري ته یې مدافع وکیل وګماري،

خو په خبره یې، خاوند یې دغه کار نه منع کړه او ورته یې وویل، چې د دې مسئلې رسنیز کول یې ژوند ګواښي او ممکن له وژل کیدو وروسته یې پړه هم پر دې واچول شي.وایي په همدې وجه یې دغه کار نه صرف نظر شوه د دې کیسې نه باید ټولې هغه مېرمنې غبرت واخلي څوک چې ډېر په خاوندانو باور لري او دا هاغه خلکو ته د عبرت نه ډکه قیسه ده چې بې مشورې د خپل ژوند ملګرۍ ټاکي باید په داړه نجونې اړوندو خلکو سره مشوره وکړي،

د تواب غورځنګ جنازه خوست کې وشوه او هملته خاور ته وسپارل شو

د تواب غورځنګ جنازه خوست کې وشوه او هملته خاورو ته وسپارل شو،نن په خوست کې امنیت شورا پخوانۍ ویاند اوو ژورنالست چې د زړه له حملې امله پرون ومړ نن د ځانګړو مراسمو په ترڅ کې خوست ولایت کې خاورو ته هم وسپارل شو،

یادو مراسمو کې د خوست والي محمد صديق پتمن، د خوست ولایت د ملي امنيت رييس، د ولسمشر غني سلاکار عبدالرشيد ايوبي، دخوست ولايت ځوانانو، عالمانو، قومي مشرانو، مدني فعالانو، د ارواښاد کورنۍ، ليکوالانو او ژورناليستانو شامل وو مراسمو کې د خوست والي د غورځنګ مړينه د هېواد او خوست لپاره لويه ضايع وبلله او هغه يې يو د هېواد کدر یاد کړ محمد صديق پتمن د دې غمجنې پېښې له امله د هغه کورنۍ، خوستوالو او هېوادوالو ته تسليت مراتب وړاندې کړ او ارواښاد ته يې د الله ج له دربار څخه د جنت الفردوس غوښتونکۍ شو،

همدا رنګه د بهرنيو چارو وزير حنيف اتمر د ټيليفون له لارې د ارواښاد غورځنګ د مړينې له کبله تسليت وړاند کړ او وې ويل چې ارواښاد غورځنګ د ښه استعداد لرونکۍ ځوان وو او د ده هيلو ته به ځوانان رسېږي.نوموړي وويل، چې ارواښادپوه، زړور او ښه ليکوال و، د ده خدمتونه چې په بېلا بېلو برخو کې يې کړي، د نوموړي خدمات به تل ساتل کيږي،

د جمهور ریس غني سلاکار عبدالرشيد ايوبي ارواښاد غورځنګ د ځوانانو په کتار کې يو پياوړى ځوان ياد کړ او د هغه په مړينه يې ژوره خواشيني څرګنده کړه.د ارواښاد غورځنګ د کورنۍ په استازيتوب ليکوالاو ژورناليست ازاهد شاه انګار د خوست له والي، راغلو مېلمنو او ټولو خواخوږو نه مننه وکړه، چې په دې دروند غم کې يې ورسره ځانونه یو ځاۍ کړ،

دا هم باید یاد کړوچې ارواښاد تواب غورځنګ پرون د کابل په يو روغتون کې د زړه د حملې لهامله ومړ. هغه د ملي امنيت شورا د وياند، د سيمه ييزو ارګانونو د وياند او نورو بېلا بېلو ادارو کې کار کړى و، ارواښاد يو تکړه ليکوال او ژورناليست و او په وطن مين سخصیت وو، نوموړۍ د ښه اخلاقو خاوند هم وو،

د تواب غورځنګ جنازه خوست کې وشوه او هملته خاور ته وسپارل شو

دولت باید د نوموړي کورنۍ سره غم کې ځان سریک کړي او د نوموړي د کورنۍ قدرداني وکړي د دې ترڅنک باید د نوموړي د فامیل یو غړي ته په دولت کې د خدمت لپاره يو پوست ورکړي ترڅو د نوموړي ارمان او ارزوع سر ته ورسوي ځکه غورځنګ به تل دا ارمان لاړه چې وطن ته خدمت وکړي دا هم بد یادولو ده چې د غورځنګ سیال په اړه په سوشل ميډيا کې هم خلکو او چارواکو ليکنې کړي دي او د نوموړي کورنۍ سره ېې غمرازي کړې ده،

نارینه او ښځينه، معمولي دوستان څنکه کېداۍ شي

د ژوند معنی د اړیکې ، تفاهم او خدمت له لارې د انسان غوړیدل دي. د دې لپاره چې د معنی لرونکي ژوند ولري ، موږ دا هم لیدلی شو چې ځینې شیان به اړتیا ولري چې په لوبیدو کې ويانسان چې په ښه او بد پوه شي ورو ورو د ژوند مسولیت ور په غاړه کېږي، په حقيقت کې په ژوند ې د انسان فردي مسولیت ډېر اسانه بيانولی شو، دا چې يو انسان په مالي ډول خپلواک وي دا شايد د انسان د ځان سره تر ټولو لویه ښېګڼه وي، يو سړی چې په خپل ځان پسې نه رسي، په خپله سرپناه او خېټه پسې نه رسېږي نو داسې يو سړی به څه ډول تفکر وکړي؟ هغه به څه ډول د ژوند مانا پیدا کوي، حقيقت دا دی چې ډېر کم خلک د سخت فقر او بدې ورځې په پايله کې د ژوند د مانا او حقيقت په هکله څه پيدا کولی شي، نور ډېری سهار او بیګاه د رزق او ژوند په ګېم او  bلوبه کې مشغول وي.

د ژوند حقیقت په اصل کې له همدې لارو تېر هم دی، ذلت او راحت، يو انسان چې ډېر ذليل شي د نړۍ په هکله، د ژوند په هکله، نړۍ ته د راتګ په هکله يو ځل فکر کوي، ددې ټولو د مانا په هکله پوښتنه ورسره پيدا کېږي.

او دوهمه لاره بيا داسې وي چې يو سړی د ژوند هر عيش او نوش وکړي، نور ورته د ژوند ددې مزو څه جذابيت نه وي پاتې، دا کس نور د خوند هخوا د يو څه په هکله فکر کوي.

خو ددې دواړو ډلو وروسته يو ډله خوشبختان نور هم شته چې هغوی بيا د ژوند حقیقت بېدون د ډېرو ګناهونو او بېدون د ډېر‌ ذلت څخه زده کوي، دا ډول کسان ډېر کله د داسې کسانو اولادونه وي، يا د داسې کسانو سره په کوچني سن کې مخ شي چې هغوى د ژوند په هکله کافي تجربه لري، دوی د زده کړې، مطالعې، څېړنو او تفکر له لارې د نړۍ حقيقت درک کوي او همغه غوندې حرکت کوي.

په ژوند کې مالي خپلواکي تاسې د ډېرو بې ځايه ذلتونو څخه ژغوري، د خپلو پرېکړو او خپلواک مو کوي، د بل نظر او نورو د خبرو له تحميل او تپل کېدو مو ژغوري، بېدون له دې چې مالي خپلواکي ولرئ يا مستقيم په ژوند کې ناکامېږئ او يا هم خپل ژوند مو د نورو د پرېکړو باندې وي، په دې مانا چې څوک مو مالي ملاتړ کوي، د هغوی خبره به ستاسې د خبرې لوړه وي، دا سمه ده چې پيسې هر شی نه دي، خو نتنی ماحول داسې دی چې بې پيسو کېدی شي تاسې بې له دې چې کوم غټ کار وکړئ د کوم کار په هکله قدم هم وانخلئ، د پيسو په قدر به هله پوه شئ چې بې پيسو شئ، په دې هکله د نصيحتونو څخه تېر شئ او هڅه وکړئ ژر مالي خپلواکي ترلاسه کړئ.

د هېڅ شي ظاهري څېره د باور وړ نه ده، د باور کلمه مو د ژوند دوهمه کلمه کړئ، لومړۍ کلمه په خپله پوهېدل او يا هم سل سلنه تخنيکي کنټرول دی، ددې هخوا باور تل ستاسې د خوبونو د قاتل چانس د ځان سره لري، ټول انسانان د حواسو څښتنان دي، دوی هر وخت د يوې بې سارې پیښې، بې ساري وړاندیز په ليدو بدلېدی، متاثره کېدی شي، ددې خاطره هېڅکله په دوهم انسان مطلق باور مه کوئ، بلکې لومړی کنټرول او تدبیر وروسته باور، که داسې وکړئ هېڅکله به داسې وانه وايئ؛ چې ما څه فکر کوو او دا څه وشو، تر ټولو ډېر بيا د معاملو په هکله بيدار اوسئ، د مقابل طرف په هکله پوره هرڅه وسنجوئ، هر ډول سناریو ته تل تیار اوسئ او هیچاته بې فکره په ګير ځان مه ورکوئ.

انسانان په هېڅ صورت د باور وړ نه دى، تاسې په هر حالت کې په نيمه لار کې پرېښودلای شي، له دې کبله د ژوند په هره مهمه پرېکړه کې يو دوهم پلان هم ولرئ، دا د هر څه په هکله دوهم پلان تاسې هم له بدترينې پایلې څخه ژغوري، هم مو وخت سپما کوي، حالات هم تل د باور وړ نه وي، د دوهم پلان درلودل مو په بدو شرايطو کې هم ملاتړ کوي، خو ددې لپاره مجبوره یاست يو ډېره ښه دوهم پلان هم جوړ کړئ، ټول احتمالونه وسنجوئ او بیا پلان جوړ کړئ.

د فساد په تور څلور والیان څارنوالۍ ته معرفي شوي

د نیا کې د کورونا وېروس په وجه روان وضعیت د ژوند ټولو پر ټولو اړخونو اغېز کړی. وګړي دې ته اړ شوي چې په خپله ناسته ولاړه، تګ راتګ او نورو برخو کې بدلون راولي او احتیاط وکړي. نو دې لپاره فکر کول ځکه اړین دی چې د کورونا وېرس له اوسپني نيولی تر پلاستيک او د انسانانو بوټانو پورې نښلي او ناروغي‌ رامنځته کولی شي. نغدې پيسې هم په هغو اړتیاو کې راځي چې وګړي يې په خپل ورځني ژوند کې خورا ډېرې کاروي.‌

ریسرچ ښیې چې نغدې پیسې یا بانکي نوټونه په بېلابېلو مکروبونو یا وېروسونو ککړ وي، چې د کورونا وېروس هم کیدای شي؛ د نغدو پیسو او نوټونو عمر له څلور تر ۱۵ کلونو پورې دی او په دې موده کې دوی پرېمانه مکروبونه په ځان پورې ور ټولولی شي. د کاغذي پیسو کارېدنه له نورو توکو ځکه ډیر خطرناک دی چې په ځینو کلتورونو یا سیمو کې خلک د پیسو شمیرلو لپاره د خولی پر لاړو ګوته لمدوي‌ او هماغه ککړه ګوته بېرته پر خپله ژبه را تېروي.‌

د صحت نړیوال سازمان سپارښتنه کوي چې باید په لاس کې د پیسو نیولو وروسته خپل لاسونه زر په صابون یا نورو داسی مایع ومینځو چې په پیسو شته مکروبونه وژلی شي. پر لاسونو د کورونا یا نور تنفسي وېروسونه یوازې هغه مهال د ناروغۍ لامل کېږي کله چې له لاسونو خولې ته، پوزې ته او یا سترګو ته او بیا له همدې لارې زموږ تنفسي‌ سیستم ته داخل شي.‌

د ککړو بانکي‌ نوټونو د پاکولو او له دوی د احتمالي ‌ګواښ کمولو لپاره د چین مرکزي بانک د نورو بانکونو او مرکزي دولت سره په مشوره په فبروۍ میاشت کې درې اساسي لارې وړاندې کړي.‌ دوی غوښتل چې په بازار یا دوران کې شته نغدې پیسې او هغه کاغذونه چې د مالي راکړو- ورکړو لپاره کارېږي، له هر ډول مېکروبونو یا وېروسونو پاک شي.‌

یوازې د نوټونو وینځلو موضوع مطرح نه ده، بلکې دا هم مهمه ده چې په دې مېکروبو خپل ککړ شوي‌ لاسونه څرنګه پاک کړو.

د نغدو پیسو له کارولو وروسته باید خپل لاسونه د شل ثانیو لپاره په صابون یا بله مېکروب وژونکې مایع ووینځئ.

د چین حکومت پرېکړه وکړه چې ټول بانکي نوټونه باید په منظم ډول ۱۵ دقیقې اوزون او یو ساعت الټراوایلیټ وړانګو څخه تیر شي. یادې وړانګې د دې توان لري چې پیسې له ګڼو ویروسونو او مېکروبونه څخه پاکې کړي.

 چین حکومت همدا راز نغدي پیسې له ۷ ورځو تر ۱۴ ورځو پورې د ۳۰ درجو نه په زیاته تودوخه کې ساتي او له هغې وروسته یې بیا بازار ته عرضه کوي چې خلک ترې کار واخلي.‌

د مینې په اړه۹ خبرې

دلته د ګډ ژوند او اړیکو په هکله درته څو جملې لرو. .

په لومړي قدم کې بايد د هغه چا سره چې يو عمر به ژوند ورسره کوئ هېڅکله د درناوي اړیکه پرې نه کړئ، يانې هېڅکله يو بل ته د خپل زړه او سترګو درناوی ونه باسئ، مینه ځینې وخت ستاسې په لاس کې نه وي، کېدی شي ځینې وخت کمه شي، ځینې وخت زياته شي او ځينې وخت هم بېخي وي نه، خو درناوی ستاسې په لاس کې دی، که له داسې يو کس سره په اړیکه کې يئ چې يا تاسې ته درناوی نه لري او يا هم تاسې ورته درناوی نه لرئ، نو بايد د خپلې اړیکې په هکله جدي جدي فکر وکړئ.

که په خپله ستاسې د ملګرو ترمنځ وي او يا هم د هغې ملګري وي، نو د دوی په وړاندې مو د خپلې مېرمنې ځینې هغه کړنې وستايئ چې هغه پکې بريالۍ وي، هېڅکله د نورو په وړاندې داسې حرکت او خبره مه کوئ چې تاسې د يو بل په وړاندې يا د نورو په وړاندې کم راولي، دا داسې يوه غلطي ده چې تلافي کول یې يو بل عمر غواړي، د ملګرو او دوستانو په وړاندې د يو بل د ښو اړخونو تقدير کول او ستايل د دې سبب کېږي چې خاوند يا مېرمن په ځان ووياړي او په دې وياړ کې تاسې هم برخه لرئ.

يوه بله خطا چې جوړې يې ډیر وخت کوي، په ټولو فعاليتونو کې يو ځای ګډون کول دي، د يو بل سره د اندازې زيات وخت تېرول دي، که ټول وخت يو ځای تېر کړئ داسې نوي څه به پېدا نه کړئ چې يو بل ته ورڅخه خبرې وکړئ، نوى شی چې نه وي، هيجان هم نه وي، انسانان د داسې اړیکې څخه يو څه وخت وروسته خسته کېږي، له دې کبله کله کله مو مېرمن د خپلو خپلوانو کورته بوځئ او تاسې ورسره مه پاتې کېږئ، تاسې هم کله داسې ځينو ځايونو ته یوازې ولاړ شئ.

هر څه يو توازون لري، د مثال په ډول په هر کوچني شي خفګان بې ځايه دی، خو په هر شي سترګې پټول، په هر شي کې پرده کول، د هر شي په هکله ځان ناخبره نيول هم لويه خطا ده، دواړه دا ډول کړنې يوه خرابه پايله رامنځته کوي، د دې په ځای داسې يو څه چې واقعاً شعوري او پرلپسې خطا وي بايد سترګې ورباندې پټې نه شي او مقابل طرف په واضح ډول وويل شي چې تاسې د هغه له دې کړنې سخت ناراضه ياست، حتاً که لږ دعوې او دنګلې هم رامنځته کېدلې پروا یې مه کوئ، وروسته له دې بېرته پخلا کېږئ او داسې کېږئ لکه يوه نوې صفحه مو چې پرانیستې وي، البته په دې شرط چې په پرلپسې ډول او بې ځايه نه وي.

که هره ورځ يا هره اونۍ او هره مياشت يو کار کوئ، ډېر کله يو ډول خواړه خورئ، ډېر کله د چکر لپاره يو ځای ته ځئ، دا د يو وخت وروسته تاسې ته داسې کېږي لکه ښوونځی، چې هره ورځ ځئ، راځئ او زړه مو نور ورڅخه موړ وي، د دې په ځای نوي شيان وخورئ، ارزانه، ساده داسې شیان چې پخوا مو نه وي خوړلي، داسې ځايونو ته ولاړ شئ چې پخوا هېڅ نه يئ تللي، نوي فلمونه وګورئ، د فلم او يا هم سندرو لپاره لوی لوډسپيکر واخلئ او په لوړه اواز سندرې واورئ، د دې سره يو ځای تاسې هم سندرې ووايئ.

د نغمې د ژوند په اړه کیسه

ښاپېرۍ نغمه چې په نغمه سره شهرت لري، په پښتو او دري ژبو باندې سندرې وايي او په سلګونو سندرې یې ویلې دي، چې د خلکو په زړونو کې ځای لري او مېرمن نغمه زړه شوه، خو سندرې یې لا هم ځوانې دي او خلک یې د زړه په غوږونو اوري. اوس مهال هغه په امریکا کې ژوند کوي، خو کله کله افغانستان ته هم راځي او د خپل هېواد له سړو ماښامونو او تاوده لمر نه خوند اخلي.

ښاپېرۍ نغمه د ۱۹۶۴ ز کال د جنوري په لومړۍ نېټه په کندهار کې زېږېدلې ده. هغې خپلې لومړنۍ زده کړې د کندهار د عینو په لېسه کې پیل او د کابل په رابعه بلخي ښوونځي کې پای ته رسولې دي. نغمې سندرې د ښوونځي پر مهال د ترانو له ویلو نه پیل کړې، خو په ۱۸ کلنۍ کې د افغانستان تلویزیون ته معرفي شوه او هلته یې ګڼې سندرې ثبت کړې. د هغې لومړنۍ سندره (سوځم په غمو کې په چلن د زمانې) وه، چې حامد حسیني ورته کمپوز جوړ کړی و او د افغانستان په تلویزیون کې ثبت شوې وه.

نغمې په ۱۳۶۰ هجري کال کې له منګل استاد سره واده وکړ. هغه له منګل نه څلور بچیان لري، چې دوه لورانې یې لېمه او مدینه او دوه زامن یې انور او خیبر نومېږي. د نغمې او منګل ژوند څو لسیزې له یو بل سره ښه تېر شو او دواړو اوږده موده له یو بل سره ګډې سندرې هم وویلې، خو په ۲۰۰۴ ز کال کې د نغمې او منګل اړیکې خرابې شوې او له یو بل نه یې د ژوند لارې جلا کړې.

هغې چې کله له منګل سره خپله اړیکه ختمه کړه، نو څه موده وروسته یې د یوه پخواني جها-دي قومندان مولوي محمدنبي محمدي له زوی سره واده وکړ او تراوسه پورې له نومړي سره په امریکا کې ګډ ژوند تېروي.

د یادونې وړ ده چې نغمه کله ناکله شعر هم لیکي او تر دې مهاله یې دوه شعرې ټولګې چاپ شوې هم دي. هغه اوس مهال که څه هم په کنسرټونو کې په ژوندۍ بڼه سندرې وايي، خو له اوږدې مودې راهیسې یې کومه نوې سندره نه ده ثبت کړې.

سفر وکړئ او له ژوند خوند واخلئ

که هر څه د یاده ووڅي  خو د سفر تجربې هېڅکله نه هېرېږي «همداسې مو له یو او بل سره قدم واهه، هغې وویل، سفر مې نه خوښېږي.» څو کاله مخکې کله چې له ټولګي راتلم، له یوې ښځې سره مخ شوم، ستړي مشي مو سره وکړل او له یوه او بل سره معرفي شو. د هغې ښایسته وېښتانو سړی ور جذبولو. ډېر ښکلي او اوږده وېښتان یې درلودل. زما په شونډو مسکا وه، خوا ته یې ورغلم او جوړ پخیر مې سره وکړل. هغه هم ډېره خوش خلقه وه، دغه څه د دې لامل شول چې څو شېبې سره وغېږو او وخاندو. زه پر دې پوه شوم چې هغه په امریکا کې له پیدایښته بیا تر اوسه پورې بهر ته چېرته په سفر نه وه تللې. دې خبرې زه بیخي حیران کړم. ما ته لکه یوه زنداني داسې ښکاره شوه، غوښتل مې هغه ازاده کړم. له هغې مې وغوښتل چې په سهار کې د قدم وهلو پر مهال له ما سره مله شي او سره ووینو. ساعتونه یې ونیول، څو هغه قانع کړم چې پلی تګ یا د سهار له خوا قدم وهل سړی نه وژني، بلکې ګټور کار دی. بله ورځ له ما سره مله شوه، خو د قدم وهلو پر مهال یې ما ته وویل چې له مسافرۍ یا سفر کولو سره یې جوړه نه ده.

دا هم باید ووایم چې هغې هېڅکله د سفر خوند نه و څکلی، ځکه یې زړه هم نه ورته ښه کاوه. له قدم وهلو وروسته د هغې تر کوره پورې ور سره ولاړم، ډېره خوشاله وه او دا وخت پر موږ ډېر ښه تېر شو. څه موده وروسته یې ما ته مسیج وکړ او پکې لیکلي یې وو چې په سفر تللې وه، ډېر خوند یې ترې اخیستی و او یوه ډېره ښه تجربه وه ورته. دې ان د هغو ځایونو لېست راته لیکلی و چې د هغې د خوښې وړ وو

.

که رښتیا ووایم، زما پوښتنه دا ده چې که تاسو سفر ونه کړی، نو څه ډول له ژونده خوند اخلی؟ سفر په دې مانا نه دی چې تاسو هرو مرو له هېواده بېرون ووځی، هر هېواد خپله داسې سیمې، ولایتونه، ولسوالۍ او نور په زړه پورې ځایونه لري، چې په لیدلو ارزي او باید سړی یې وګوري

بېرته راځم خپلې خبرې ته. زه غواړم د دې معما په ځواب پوه شم چې تاسو ولې سفر نه کوی؟ پنځه کاله کېږي چې په یوه کور کې اوسېږی، سهار مو کار ته ځی او بېګا بېرته خپل کور ته راځی. دا کار درته ستړی کوونکی نه دی؟ تاسو په رښتیا یوه سفر ته اړتیا لری. په خپل هېواد کې یوه ښار ته سفر وکړئ او له ژونده خوند واخلئ. که تاسو ټول وخت یوازې په یوه ځای کې ژوند وکړی، سهار دندې ته لاړ شی، بېګا بېرته کور ته راشی، ژوند به مو لکه د کتاب یوه پاڼه داسې وي، خو که ښارونو او هېوادونو ته سفر وکړی، نو ژوند مو یوه لوی او له ګټورو مطالبو ډک کتاب ته ورته کېږي. نړۍ هم یوه کتاب ته ورته ده، هغوی چې هېڅ سفر نه کوي، دوی اړ دي چې د کتاب همدا یوه پاڼه ولولي.

زما یوه ملګري هند ته سفر درلود، له یو څه مودې وروسته یې لیدلوري هم بدلون وکړ. اوس یې د فکر بڼه د پخوا په پرتله بدله شوې ده. هغه هلته یو واقعي ژوند تجربه کړ، هغه پوه شو چې په هغه ځای کې ژوند له هغو فلمونو سره چې هند یې تولیدوي، توپیر کوي او د هغه ځای د خلکو واقعي ژوند هسې نه دی

زړه مو نه دی چې خپلو لمسیانو ته نوې کیسې وکړی؟ نه غواړی چې ډېرې خاطرې ولری؟ نو راځئ سفر کول درته په یوه تفریح بدل کړئ. که مو واده کړی او اولادونه لری، نو ښه ده چې له خپلې کورنۍ سره یو جادویي سفر وکړئ، څو د ټول عمر لپاره درته یوه خاطره وي. تاسو کولای شی له دې فرصت څخه په ګټې اخیستنې، له خپلې کورنۍ سره یو څه ډېر وخت تېر کړی او که مو واده نه وي کړی، بیا کولای شی له خپلو نږدې ملګرو سره په سفر لاړ شی

.

زما تر ټولې ښې او ځانګړې خاطرې په هغو سفرونو پورې تړلې دي، چې له کورنۍ او اولادونو سره مې کړي دي. یو ځل مې په یوه پنځه ورځني سفر کې له خپلې کورنۍ سره له شپږو ایالاتونو څخه لیدنه وکړه. دومره خاطرې له هغه سفر څخه لرم چې پوښتنه مه کوی. نوي ملګري مې پیدا کړل، نوي خواړه مې وخوړل او د هغه وخت ډېرې کیسې له ځان سره لرم. ژوند ډېر لنډ دی. تاسو چې هر څومره عمر خوړلي کېږي، بیا به په تېر وخت کې د سفر کولو او د ډېرو ځایونو د لیدلو ارمان کوی. ژوند ژر ژر تېرېږي. د وخت په تېرېدو سره پلی تګ، منډې وهل، سفر کول، فکر کول او د ژوند تجربه کول سختېږي. زما اوس دې ته پام شوی دی چې له وخت، ژوند او شته امکاناتو باید ګټه واخلم. کله چې تاسو سفر کوی او په چکر ځی، نو په اصل کې له ځان سره هم سفر کوی. تاسو کولای شی د سفر پر مهال له خپل ځان څخه هم ډېر شیان زده کړی

تاسو چې کله سفر کوی، په اصل کې نوي شیان کشفوی او کشف د ژوند یوه مهمه او حیاتي برخه ده. د سفر لپاره تاسو ډېرو شیانو ته اړتیا هم نه لری. د یو کوچني بکس، لپ ټاپ، تلېفون، پاسپورټ او نغدې پیسې کفایت کوي. که تاسو دغه شیان ولری، نو بیا د سفر په اړه هېڅ اندېښنه مه کوئ. زه خو له خپلو رخصتیو همداسې ګټه اخلم، ستاسو خپله خوښه. همداسې اسان او بې جنجاله سفر خوند راکوي. له دې ټولو څخه زما موخه دا ده چې یو څه مو روحي حالت ور سره ښه شي او له ژونده خوند واخلی

د هند پخواني ولسمشر عبدالکلام ویلي: «ځوانانو ته زما سپارښتنه دا ده چې متفاوت فکر وکړي، زړور اوسي، سفر وکړي او له ناشناخته ځایونو څخه لیدنه وکړي، غیر ممکن شیان کشف کړي، له ستونزو سره مخ شي او بریالي ترې راووځي. دا هغه څه دي چې ځوانان باید ور باندې کار وکړي

زما دوستانه سپارښتنه هم تاسو ته دغه ډول ده. موږ او تاسو خو ملګري یو که نه؟ هو، ډېر ښه!

کله چې وزګار وی، نو سفر وکړئ او نړۍ وپېژنئ. په دې کار سره تاسو ځان مرګ ته نه ورکوی، بلکې ډېرې تجربې به تر لاسه کړی. د بېلګې په توګه، د اوړي په رخصتیو کې کولای  شی د خپل هېواد یخو سیمو ته له کورنۍ او یا هم ملګرو سره په سفر او چکر ولاړ شی.

مشهور انګلیـسي لیکوال ډېوېډ مېچل (David Mitchell) یو وخت ویلي وو: «هغه کس چې له ډېرې شتمنۍ سره مړ شي، ګټونکی دی»، خو اصلي خبره دا نه ده، ګټونکی هغه څوک دی چې ډېرې تجربې ولري او په خوښۍ کې یې ژوند کړی وي. ولې وایي چې خپله ټوله شتمني په سفر ولګوی

د ارامه اوسالم ژوند په اړه ۱۴سلا مشورې

      دارامهماغزولرلولپاره ۸ ساعته خوب کوه.

       د سترګو لید دې زیاتوالي لپار، ن د شپې لخوا وړاندې له دې چې ویده شې خپل د پښو تلی په غوړیو  . غوړ او مساج کوه.

.       د ښه هاضمه لپاره د سړو شویو خوړو له خوړلو ډډه وکړه.

      که غواړې کولمې دې روغې پاتې شي، نو د سرو شویو خوړو پر ځای ترکاري زیات خوره.

       که غواړې ځیګر دې خراب نه شي، نو د غوړیو او زیات شحمیات لرونکو خوړو ډډه وکړه.

      که غواړې پښتورګي دې خراب نه شي، نو د شپې لخوا اوبه لږې څښه.

      که غواړې د ادرارو سیسټم دې روغ وي، نو په معمول ډول خام پیاز خوره.

   که غواړې پښتورګي دې روغ وي، نو مخکې له دې چې ویده شي مثانه دې خالي کړه.

       که غواړې اپنډیکس نه شې، نو په معمول ډول د لیمو له جوس څخه ګټه پورته کوه.

    د ستونی د نه خرابېدو لپاره په معمول ډول له مرچو ګټه پورته کوه.

     که غواړې زړه دې ژوندی پاتې شي، نو مالګه لږ کاروه.

    که غواړې سږي دې روغ پاتې شي، نو له سګرټ څکولو ډډه وکړه.

     که غواړې د پوزې ستونزې درته پیدا نه شي، نو په معمول ډول نعنا خوره.

.     په پای کې، که د نورو خلکو روغتیا غواړې، نو دغه پیغام ورسره شریک کړه.