اشرف غني: طالبانو سره به په شرطونو مخې ته ځو

ولسمشرمحمد اشرف غني وايي د سولې بحث یوملي بحث دی او په ګډه به دایمي سولې ته د رسېدو هڅې کوي.

ولسمشرغني پرون ماښام د افغانستان د یو شمېر ولایتونو له والیانو سره د ویډیوکنفرانس د لارې د سولې وروستیو پرمختګونو په تړاو ویلي له طالبانوسره چې هره هوکړه لاس لیک کیږي په مشروط ډول به وي.

نوموړی وايي د شرطونو پربنسټ به له طالبانو سره مذکرات له یوې مرحلې بلې ته ځي او که دا ډله (طالبان) له جګړې لاس واخلي په شرطونو کې به هم بدلون راځي.

اشرف غني دغه څرګندونې په داسې حال کې کړي چې نن په دوحه کې د امریکا او طالبانو د سولې د موافقنامې په هوکړه لاسليک کېدل ټاکل شوي دي.

ښاغلي غني زیاته کړې افغان دولت د داعش په ګډون له ټولو نورو ترهګرو ډلو سره هیڅ راز اوربند نه لري او په وینا یې طالبان باید له دې ډلو ځانونه جلا کړي.

د ولسمشری ماڼۍ دمطبوعاتي ادارې د معلوماتو له مخې په دې وډيوي کنفرانس کې اشرف غني ویلي طالبان باید له پاکستان سره داړیکولرلو، د خپلوامن پټن ځایونو او د جرمي اقتصاد په تړاو خلکو ته وضاحت ورکړي.

محمد اشرف غني وویل (دافغانستان بهرنی سیاست روښانه دی،افغانستان دایمي دوست او دښمن نه لري او یوازې دایمي ګټې لري).

ولسمشرغني په سیمه کې وروستیو بدلونوته په اشارې وویل هیچا ته به اجازه ورنه کړي چې افغانستان د خپل ستراتیژیک عمق وګرځوي.

نوموړي د افغاستان یو شمیر والیانو ته په خبرو کې ویلي دافغانستان ټول مسایل به په تدبیرسره حل کیږي او په خبره یې زه مونږ دریځ اساسي قانون،ولسواکۍ،ملي حاکمیت اودهیواد دخلکو د درناوي دریځ دی.

اشرف غني ویلي له نړۍ سره یې اړیکې مهمې دي،له نړیوالې ټولنې او په ځانګړې توګه له امریکا متحدوایالتونواوناټو سره شوي ټول تړونونه پرځای دي او له نړیوالې ټولنې او امریکا سره دمشترکو ګټو پربنسټ ښې اړیکې لري.

امریکا:هيچ چا ته اجازه نه ورکووچې افغانستان کې رامنځته شوئ فرصت زیانمن کړي.

د متحدو ایالتونو د بهرنیو چارو وزیر مایک پمپیووویل چې په افغانستان کې له شاوخوا دوو لسیزو وروسته یو سیاسي فرصت برابر شوی دی چې باید زیانمن نشي

پمپیو د نورو مسایلو تر څنګ له خبریالانو سره په افغانستان کې د سولې او ټاکنو په اړه خبرې وکړې.

هغه د تاوتریخوالي د کمولو په اړه وویل: “موږ په افغانستان کې یو بیساری سیاسي فرصت ترلاسه کړی دی. هېڅ یوې وړې ډلې ته چې فکر کوي دغه فرصت ته زیان رسولی شي، اجازه نه ورکوو چې دا کار وکړي. یو شمېر ډلې شته چې هڅه کوي زموږ لاس ته راوړنو ته زیان ورسوي، خو موږ به ورته اجازه ورنکړو.”

نوموړي ونه ویل چې دا کوچنۍ ډلې څوک دي.

ښاغلي پمپیو وویل چې په وروستیو کلونو کې لومړی ځل دی چې په افغانستان کې ټولو ښکېلو غاړو تاوتریخوالی راکم کړی دی.

ښاغلي پمپیو ټېنګار وکړ که دا هر څه همدغسې کامیاب پر مخ ولاړ شي، دوی به له طالبانو سره تړون لاسلیک کړي. هغه وویل: “د تاوتریخوالي ۷-ورځنی بهیر ډېر فوق العاده نه دی خو، بیا هم تر دې دمه ښه روان دی. که همدغسې بریالي پرمخ ولاړ شي، د ملي یوالي د حکومت سره په همغږۍ به له طالبانو سره تړون لاسلیک کوو. “

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر ټېنګار وکړ چې له افغانستان څخه به امریکایي ځواکونه مرحله په مرحله ووځي. هغه وویل: “طالبان باید خپله هره ژمنه عملي کړي،موږ تر هغو نه وځو چې دا ژمني پلې شوې نه وي. “

تر ښاغلي پمپیو څو شېبې مخکې ولسمشر دونالډ ټرمپ وویل چې سولې ته نژدې شوي دي او په افغانستان کې به د امریکايي ځواکونو شمېر ۸۶۰۰ ته رسوي. دا مهال امریکا په افغانستان کې شاوخوا ۱۲۰۰۰ سرتېري لري.

ښاغلي پمپیو وویل چې د امریکا-طالبانو له تړون وروسته به بین الافغاني مذاکرات پیلیږي چې په ډېرو مسایلو به په کې بحث کیږي. هغه هیله وښوده چې په بین الافغاني مذاکراتو کې به یو سیاسي حل پیدا شي.

مایک پمپیو د افغانستان د ټاکنو د پایلو په اړه وپوښتل شو، هغه مشخصآ څه ونه ویل خو ټېنکار یې دا و چې “زموږ ژمنه دا ده چې د افغانستان اساسي قانون عملي شي، انتخابات وشي، انتخابات آزاد، عادلانه او د اعتبار وړ وي او د رایو شمېرل هم سم وي.”

د سولې په اړه د حامد کرزي څرکندونې

پخواني ولسمشر حامد کرزي خبرداری ورکړ چې افغاني لوری او طالبان باید ډیر دقت وکړي چې د سولې تر عنوان لاندې د پردیو اهداف و نه اوسي.

ښاغلي کرزي  پنجشنبه ورځ د (فبرورۍ ۲۷) یوې رسنئ سره په ځانګړې مرکه کې وویل د سولې په نتیجه کې باید په افغانستان کې قوي حکومت رامنځ ته شي

کرزی وايي “موږ به سوله غواړو، دوی به نور اهداف لري، نو هغه دقت بیا زموږ ملي وظیفه هغه زیاته کړه چې سوله د هر انسان اذمان دئ باید د سولې پزوسه به سم ډول سر ته ورسي.. “

ښاغلی حامد کرزی وايي په اوس وخت کې له ټولو بدبختیو، د پردي له لاس وهنو او مطلق استثمار څخه د خلاصون یوازینۍ لار سوله ده.

پخوانی ولسمشر وايي د موازې ادارو اعلان د افغانستان لپاره خطرناک دی او د ټاکنو پایلې هیوادونو په رسمیت ندي پيژندلي او مخشوشې اعلامیې یې په اړه ورکړل شوي دي هغه وویل موږ پخوا هم په دې اړه ولسمشرغني سره خبرې اترې شوي او ولسمشر غني ته مو د سولې مزاکرات مخې ته بېولومشوره ورکړې .

پخوانی ولسمشر حامد کرزی وايي، د سولې له بین الافغاني مذاکراتو مخکې د انتخاباتو نه د راپورته شوې لانجې حل په کار دی او د ټاکنو د لانجې هوارول او یو جوړ جاړي ته رسېدل د ولسمشرۍ د ټاکنو د مخکښو کاندیدانو پورې اړه لري

ښاغلي کرزي زیاته کړه چې که انتخابات نوئ شوي او سولې ته اولیت ورکړئ شوئ وئ نو اس به د مملکت سیاسي حالات دومره نوئ خراب شوي خو اوس  انخابات چې  وشول نو باید داسې یو حکومت تشکيل کړئ شي جې ټولو اقوامو ته د منلو وړ وي.

د عبدالله او غني انتخاباتي ټيمونو ترمنځ مذاکرات پیل شوي

د عبدالله په مشرۍ د ثبات او همپالنې انتخاباتي ډلې د محمداشرف غني په رهبرۍ د دولت جوړوونکي له انتخاباتي ډلې سره د مذاکراتو د پیلېدو خبر وکړی دی.

د عبدالله عبدالله د انتخاباتي ډلې لومړي مرستیال عنایت‌الله بابر فرهمند ویلي، چې دواړو خواو دا مذاکرات د افغانستان د سولې لپاره د امریکا د ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد په منځګړیتوب پیل کړي دي.

هغه په خپل ټویټر کې لیکلي: “د لوړې د مراسمو ځنډول او د والیانو د ګومارلو لړۍ ودرول ومنل شو. سوله د ثبات او همپالنې د انتخاباتي برنامې یو لومړیتوب وو / دی، خو د ملت د پاکو رایو څخه د دفاع لپاره د کرښې تر پایه ولاړ او ژمن یو“.

دواړو انتخاباتي ډلو د دغو مذاکراتو د جزئياتو په اړه تر اوسه له رسنیو سره معلومات نه دي شریک کړي.

ښاغلي خلیلزاد تېره ورځ وویل، چې د انتخاباتو د بهیر له پای ته رسېدو سره جمهور رئيس غني د دغو انتخاباتو ګټونکی اعلان شوی او نور مشران باید ډاډ ترلاسه کړي، چې نوی حکومت ټول‌شموله او د ټولو افغانانو د ارمانانو انعکاسوونکی دی.

د افغانستان جمهوري ریاست او دولت جوړوونکی انتخاباتي ټیم د دغو مذاکراتو د څرنګوالي په اړه تر اوسه ځواب ویلو ته حاضر شوي نه دي.

خلیلزاد: د ټاکنو ګټونکی معلوم دی او ټاکنوبهيرپائ ته رسېدلئ

ټاکل شوې وه د ولسمشر غني د لوړې مراسم سبا ترسره شي، خو د امریکا په غوښتنه یې یاد مراسم ځنډولي، او امریکا هم تر مننه کړې.

اوس ټاکل شوې چې د اشرف غني د لوړې مراسم د کب میاشتې په ۱۹ مه نېټه ترسره شي، چې افغان سولې لپاره د امریکا ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد هم له دې پرېکړې هر کلی کړی دی خلیلزاد پر خپل توېټر پاڼه لیکلي د افغانستان د بهرنیو چارو وزارت اعلان کړی چې د ولسمشر غني د لوړې مراسم به د مارچ په ۹ مه نېټه ترسره شي، او د اوس مهال لپاره یې ځنډولي چې نوموړي له دې ګام څخه هرکلی کړی دی.

افغان سولې لپاره د امریکا ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد تازه پر خپل ټوېټر لیکلي چې د ټاکنې پای ته رسېدلي، او ولسمشر غني یې ګټونکی دی.

هغه ویلي چې نور افغان مشران باید ډاډه ورکړي چې د افغانستان نوی حکوت ټول شموله وي، تر څو ټول افغانان پکې ځان وویني.

تېره ورځ ( سه شنبه کب ۶ ) د امریکا د بهرنیو چارو وزارت وویل چې افغانستان کې د موازي حکومت رامنځته کولو هڅې له قانون سره په ټکر کې دي او باید ترې ډډه وشي.

دا په داسې حال کې ده چې تېره اونۍ ټاکنو خپلواک کمېسیون د ۱۳۹۸ کال د ولسمشریزو ټاکنو وروستۍ پایلې اعلان کړې او له مخې اشرف غني د ټاکنو ګټونکی شو.

د ټاکنو کمېسیون لخوا اعلان شوې پایلې عبدالله عبدالله ته د منلو وړ ندي، او اعلان شوې پایلې له درغلیو ډکې بولي، چې له همدې امله یې د ټاکنو له پایلو سره مخالفت وښود او ځان یې د ټاکنو ګټونکی اعلان کړ.

د ټاکنو د پایلو له اعلان مخکې د عبدالله عبدالله په مشرۍ د ثبات او همپالنې ټېم غړیو خبرداری ورکړ که دوي د ټاکنو ګټونکي اعلان نشي نو موازي حکومت به رامنځته کړي.

پاکستان عبدالله عبدالله ته بلنه ورکړې ده

د متحده ایالاتودبهرنیوچارووزارت چارواکو افغان سیاسي مشرانو ته خبرداری ورکړی، چې د موازي حکومت له جوړولو دې ډډه وکړد وزارت وايي، سیاسیون دې د اساسي قانون او د قانون د حاکميت پرضد د موازي حکومت د د امريکا د بهرنيو چارو وزارت داسې مهال دا خبرداری ورکړی، چې د عبدالله عبدالله په مشرۍ د ثبات او همپالنې ټاکنیزې ډلې د ځينو ولايتونو لپاره واليان ګمارلي دي جوړولو په ګډون له بې ثباتوونکو اقداماتو ډډه وکړي.

ډآکترعبدالله، چې د ولسمشرۍ ټاکنو وروستۍ پایله نه مني ویلي، یو ټولشموله حکومت جوړوي.

د امريکا د بهرنيو چارو وزارت تیره ورځ ناوخته په يوه خبرپاڼه کې د افغانستان له سياسي مشرانو او د هغوى له ملاتړو غوښتي، چې سياسي بحث په ارامه بڼه د تاوتريخوالي له خبرداري پرته پرمخ بوځي.

د خبرپاڼې پاى کې له افغان حکومت نه مننه شوې، چې د ولسمشر په توګه د محمد اشرف غني د لوړې د مراسمو له ځنډولو سره يې هوکړه کړې ده.

خبرپاڼه وایي، د سياستوالو او د هغوى د ملاتړو دا ډول اقدامات د افغانستان حاکميت او اتحاد زيانمنوي.

خبرپاڼه کاږي دا دوه هغه اصله دي، چې امريکا يې هم په کلکه ملاتړ کوي.

د امريکا د بهرنيو چارو وزارت ویلي، افغانان سوله غواړي او د دې وخت راغلى، چې پر ټاکنیزوسياستونو د تمرکز پر ځاى د افغانستان پر سياسي جوړجاړي تمرکز وشي.

د یادونې ده، چې تیره ورځ  د امريکا د بهرنيو چارو وزير مايک پامپيو ویلي وو، چې افغانستان ته د سولې لپاره يو تاريخي فرصت برابر شوى دى.

د ناټو د خبرپاڼې په پای کې د سټولټنبرګ له قوله ویل شوي، چې ناټو سازمان به د اوږدې مودې لپاره د افغان امنیتي او دفاعي ځواکونو سره مرستې او همکارۍ ته دوام ورکړي.

امریکا وروسته له هغې افغان سیاسي مشرانو ته خبرداری ورکوي، چې په ټول هيواد کې د تاوتریخوالي د کمښت اونۍ جریان لري او خلک تر بل هروخت ډیر سولې ته هیله من شوي دي.

چین: د افغانستان نوي حکومت سره کار ته چمتو یو

د چین د بهرنیو چارو وزارت وايي چې د افغانستان د انتخاباتو د نتایجو په اړه خبر دي او د افغانستان د راتلونکي په اړه د افغانانو د پرېکړې هرکلی کوي. ویاند “ژو لیان” د دوشنبې په د چین د بهرنیو چارو وزارت ورځ (فبروري۲۴) خبریالانو ته وویل چې هغوی خبر دي چې د افغانستان د ټاکنو کمېسیون ولسمشر غني د ټاکنو ګټونکی اعلان کړی دی

هغه وویل: “افغانستان زموږ ملګری ګاونډی دی. چین د افغانستان د ولسمشریزو ټاکنو د بهیر درناوی کوي، د آینده په اړه د افغانانو د خپلواکی د پرېکړې ننګه کوي او د نوي منتخب حکومت او د افغانستان د خلکو سره د سولې، ثبات او پرمختګ لپاره ګډ کار کولو ته چمتو دی.”

د ټاکنو خپلواک کمېسیون تېره اونۍ ولسمشر غني د ټاکنو ګټونکی اعلان کړ، خو عبدالله عبدالله ادعا کوي چې په ټاکنو کې درغلي شوې ده. هغه دا پایلې ونه منلې او اعلان یې وکړ چې خپل حکومت جوړوي.

د چین د بهرنیو چارو د وزارت ویاند همدغه راز د امریکا او طالبانو ترمنځ د سولې د خبرو په اړه هم وغږېده. هغه وویل چې د افغانستان د سولې د مذاکراتو په اړه له اړوندو خواو سره نژدې تماسونه او همکاري لري.

هغه وویل: “چین د افغانانو په مشرۍ او د افغانانو له لورې د سولې او بیا پخلاینې د همه شمول بهیر کلکه ننګه کوي. د امریکا-طالبانو ترمنځ د تړون ( ممکنه تړون) د لاسلیک کېدو هرکلی کوو او هیله لرو چې دا بهیر په ښه توګه پلي شي چې د افغانستان مسئلې ته نهايي سیاسي حل پیدا شي. “

نوموړي وویل چين په افغانستان کې د سولې، ثبات او بیا پخلاینې لپاره له اړوندو غاړو او نړیوالې ټولنې سره کار کولو ته چمتو دي.

ولسمشر ټرمپ تېره ورځ اعلان وکړ چې له طالبانو سره به د سولې تړون لاسلیک کوي. په افغانستان کې د شنبې په شپه د طالبانو، امریکا او افغان ځواکونو ترمنځ د تاوتریخوالي د کمولو ۷-ورځنی بهیر پیل شو.

چارواکي وايي که دا بهیر بریالی ختم شو، د طالبانو-امریکا ترمنځ به د سولې تړون لاسلیک شي.

دولسمشر غني به مشرۍ د اقتصاد شورا غونډه جوړه شوه

رویټرز خبري آژانس د امریکايي سرچینو له قوله لیکلي، واشنګټن له ولسمشر محمد اشرف غني غوښتي، چې خپل د لوړې مراسم وځنډوي؛ خو باوري سرچینو وویل چې غني د امریکا غوښتنه رد او ټینګار يې کړی چې مراسم به پر خپل ټاکلي وخت چې د ۵ شنبې ورځ ده، ترسره کوي او هغه ټول خلک به پکې ګډون وکړي چې دغه مراسمو ته غوښتل شوې دي د یادونې وړ ده چې یادې غونډې ته د پختون ژغورنې غورځنک يو غړئ محسن داوړ هم غوښتئ.

د سرچینې په وینا، ولسمشر غني په تونده امریکا ته ویلي، له طالبانو سره د مذاکراتو د پرمخ وړو لپاره یو واحد جهت او قوي حکومت ته اړتیا ده او امریکا دې دې معقولیت ته غاړه کېږدي چې د خلکو په رایو رامنځته شوی حکومت په تدبیر او واحد دریځ د سولې مذاکرات پرمخ وړلی شي.

سرچینه زیاتوي، له لومړي سره د امریکا فشار د همدې لپاره و چې یو مصلحتي حکومت رامنځته شي، خو د ولسمشر غني ټینګار پر ټاکنو ځکه و، چې د سولې د مذاکراتو د بریالي کولو او په نظام کې د طالبانو د راګډولو لپاره یو واحد او غښتلي حکومت ته اړتیا ده او د پخوانیو تجربو پر اساس څو جهتي حکومت حد اقل یو واحد مذاکراتي پلاوی هم نشي رامنځته کولی.

یوې بلې سرچینې رسنیو ته څرګنده کړه، چې امریکا د ټاکنو لانجو برخه کې د اشرف غني د مخالفو سیاسي جهتونو غوښتنو ته غاړه ایښې ده، ځکه خو د لوړې مراسمو ځنډولو خبره کوي.

پر دې سربېره، کرزي او یو شمېر نورو سیاسي جهتونه چې ښاغلي غني سره وران دي او ټاکنو کې د هغه ناکامي غواړي، له امریکا يې غوښتي وو، چې د ټاکنو پایلې باطلې اعلان کړي.

د ولسمشر غني د لوړې مراسمو لپاره ټول ترتیبات نیول شوي دي او ګڼ شمېر خلکو ته بلنه هم ورکړل شوې.

بلخواد عبدالله عبدالله لخوا هم لوړې مراسمو لپاره ټول ترتیبات نیول شوي دي او ګڼ شمېر خلکو ته بلنه هم ورکړل شوې. او کمېسون ورته خم تشکيل شوئ.